Gość szczególny wieczoru - pani Elżbieta Janowska-Moniuszko, praprawnuczka Stanisława Moniuszki, odbiera podziękowania z rąk Wójta Gminy Wieliszew Pawła Kownackiego i Promyków - fot. Mirosław Noworyta
Narodowy charakter i ludowe inspiracje obecne w twórczości Stanisława Moniuszki nie pozostawiają wątpliwości co do wyboru na patrona Festiwalu najważniejszego z twórców polskiej opery narodowej i autora "Śpiewników domowych" – najpowszechniejszego i najbardziej obok "Pana Tadeusza" i "Trylogii" spopularyzowanego przejawu kultury polskiej przed I wojną światową. Wieczór w specjalnie na tę okazje przygotowanej i wypełnionej widzami hali sportowej, rozpoczęła rozmowa Stolnika i Dziemby z I aktu "Halki" oraz mazur ze "Strasznego Dworu" w wykonaniu Karoliny Przyborowskiej i Kamila Rzący z ZPiT UW „Warszawianka”. Festiwal otworzył, witając widzów i gości, Wójt Gminy Wieliszew Paweł Kownacki, podkreślając wielowymiarowość nowoczesnego patriotyzmu i miejsce kultury ludowej w świadomości narodowej Polaków. Uroczystość zaszczyciła swoją obecnością pani Elżbieta Janowska-Moniuszko – pra-prawnuczka słynnego kompozytora. Nadając Festiwalowi Pieśni i Tańców Polskich w Wieliszewie imię Stanisława Moniuszki, podziękowała władzom i mieszkańcom gminy, animatorom lokalnej kultury i jej bezpośrednim beneficjentom – tańczącym dzieciom, młodzieży i dorosłym za kultywowanie pamięci o wybitnym przodku. Szczególne podziękowania skierowała na ręce posła Zenona Durki, współautora idei nadania imienia Festiwalowi. W swoim przemówieniu Zenon Durka podkreślał narodowe nacechowanie twórczości Moniuszki oraz przywiązanie do wartości patriotycznych, wskazując pełnię realizacji moniuszkowskiej idei w organizowanym od 14 lat wieliszewskim Festiwalu. Poseł przekazał na ręce gospodarza – wójta Pawła Kownackiego – pamiątkowy kotylion z tanecznym motywem.
Karolina Przyborowska i Kamil Rząca (ZPiT UW Warszawianka) w mazurze ze "Strasznego Dworu" - fot. Mirosław Noworyta
Tegoroczna edycja festiwalu związana była również z inną postacią zasłużoną dla polskiej kultury ludowej. Więcej – to dzięki wybitnemu etnografowi Oskarowi Kolbergowi możemy dziś obcować z polską muzyką i tańcem ludowym, podziwiać piękno strojów z poszczególnych regionów kraju i zgłębiać ludowe obrzędy. W 2014 roku mija dwieście lat od urodzin tego kompozytora i folklorysty o najbogatszym dorobku w dziewiętnastowiecznej Europie, a wieliszewski Festiwal wpisano w oficjalne ogólnopolskie obchody Roku Kolberga. Obaj kompozytorzy patronujący tegorocznej edycji Festiwalu – Stanisław Moniuszko i Oskar Kolberg – poznali się w XIX-wiecznej Warszawie. Kolberg był ponadto autorem artykułu o Moniuszce zamieszczonym w Encyklopedii Powszechnej wydanej w roku 1864.
ZTL Promyki w tańcach łowickich - fot. Mirosław Noworyta
Na parkiecie tradycyjnie zaprezentowali się gospodarze – Zespół Tańca Ludowego "Promyki" z Wieliszewa, gorąco przyjęty przez publiczność złożoną w dużej części z rodzin tancerzy i tancerek. Oklaskiwano kolejno pięknego poloneza powitalnego w wykonaniu całego zespołu, radosne tańce i zabawy kaszubskie w premierowym wykonaniu najmłodszej grupy, piosenki i tańce starej Warszawy zaprezentowane z dawką świetnego aktorstwa przez grupę młodzieżową, grupę seniorów w nostalgicznym obrazku z okresu Księstwa Warszawskiego, skoczne tańce Górnego Śląska grupy dziecięcej oraz dostojne ale i żywiołowe tańce łowickie.
ZPiT Grajewianie w "Jarmarku na Podlasiu" (tańce podlaskie) - fot. Mirosław Noworyta
Gośćmi byli tym razem reprezentanci Pomorza i Kujaw – Zespół Pieśni i Tańca "Młody Toruń" oraz pogranicza Mazowsza, Mazur i Podlasia – Zespół Pieśni i Tańca "Grajewianie". Poza rodzimym dla zespołów folklorem – tańcami kurpiowskimi i podlaskimi w doskonałej choreografii i dojrzałym wykonaniu zaprezentowanymi przez zespół z Grajewa, publiczność miała okazję podziwiać także tańce i pieśni z pozostałych regionów kraju – wiązankę tańców lubelskich, tańce Lachów Sądeckich i krakowiaka w żywiołowym wykonaniu gości z Torunia, którym towarzyszyła grająca na żywo kapela.
ZPiT Młody Toruń w wiązance tańców lubelskich - fot. Mirosław Noworyta
Dwugodzinny koncert zakończył spektakularny finał z udziałem trzech zespołów – na parkiecie pojawiło się ponad 200 tancerzy i tancerek jednocześnie! Festiwal podsumowała Bożena Żelazowska – minister w Urzędzie ds. Kombatantów, podkreślając zasługi Wieliszewa i ZTL „Promyki” dla podtrzymywania ludowych tradycji i tożsamości kulturowej Polski i Mazowsza. Podziękowania za udział w Festiwalu wręczyli przedstawicielom zespołów wójt gminy Paweł Kownacki wraz z dyrektorem ośrodka kultury i szefem wieliszewskich Promyków Dariuszem Skrzydlewskim. Pamiątkę nadania Festiwalowi imienia Stanisława Moniuszki odebrała również wzruszona Elżbieta Janowska-Moniuszko, dziękując za zaproszenie do Wieliszewa i obiecując, że Festiwal pozostanie w jej sercu jako przedłużenie muzyczno-pedagogicznych idei towarzyszących życiu i pracy jej wielkiego przodka.
Finał - fot. Mirosław Noworyta
O FESTIWALU
Festiwal ma formułę przeglądu, do którego corocznie zapraszane są zespoły pieśni i tańca ludowego reprezentujące określony region etnograficzny na mapie Polski. Głównym jego celem jest uświetnienie obchodów niepodległościowych polskimi tańcami i pieśniami ludowymi. Impreza odbywa się w hali sportowej w Wieliszewie w wigilię Narodowego Święta Niepodległości – stanowiąc jednocześnie inaugurację jego gminnych obchodów – i ma swoją wierną publikę. W trzynastoletniej historii Festiwal gościł: Ludowy Zespół Artystyczny SEROCK (dwukrotnie), Ludowy Zespół Dziecięcy NIEPORĘCAK, ZPiT WYSZKÓW (trzykrotnie), Ludowy Zespół Artystyczny SGGW PROMNI im. Zofii Solarzowej, ZPiT MAŁA WARSZAWIANKA, ZPiT UW WARSZAWIANKA (czterokrotnie), ZTL KOŚCIELEC, Regionalny Zespół BARTUSIA OBROCHTY z Zakopanego, Zespół BIAŁODUNAJCANIE z Białego Dunajca, ZPiT MAŁE PODLASIE Siemiatycze, KUŹNIA ARTYSTYCZNA Wilanów, ZPiT KOŚCIERZYNA, Kaszubski Zespół Folklorystyczny KREBANE z Brus, ZPiT MALBORK, ZPiT KURPIE Ostrołęka, Dziecięcy Zespół Folklorystyczny CEPELIA POZNAŃ, ZPiT ZIEMIA ŻYWIECKA z Żywca, ZPiT SOKOŁOWIANIE z Sokołowa Podlaskiego oraz gospodarzy: ZTL PROMYKI Wieliszew i Gminny Chór MARZENIE. W związku z "niepodległościowym" charakterem, Festiwal jest także okazją do wręczenia odznaczeń i wyróżnień zasłużonym w pracy i działalności społecznej oraz stypendiów artystycznych i nagród w konkursach kulturalnych i sportowych.
Czapki z głów: ZTL Promyki w Piosenkach i Tańcach Starej Warszawy - fot. Mirosław Noworyta
Organizatorzy: Gmina Wieliszew, Ośrodek Kultury w Wieliszewie, ZTL Promyki
